काठमाडौँ,१७ फागुन – इरानका दीर्घकालीन सर्वोच्च नेता आयातुल्लाह अली खामेनीको निधनसँगै तेहरानको शक्ति संरचनामा नयाँ अध्याय सुरु हुने संकेत देखिएको छ । चार दशक नजिक पुगेको नेतृत्वकालपछि खामेनीको अनुपस्थितिले देशको राजनीतिक वृत्त मात्र होइन, अन्तर्राष्ट्रिय समुदायको ध्यान पनि तानेको छ । अब इरानको सर्वोच्च पद कसले सम्हाल्ने भन्ने प्रश्नले चासो र बहस दुवै बढाएको छ ।
यसै सन्दर्भमा खामेनीका दोस्रो छोरा मुज्तबा खामेनी प्रमुख दाबेदारका रूपमा अगाडि आएका छन् । विगत केही वर्षयता उनी धार्मिक र राजनीतिक वृत्तमा प्रभावशाली भूमिकामा देखिँदै आएका थिए । आन्तरिक शक्ति सन्तुलनमा उनको पहुँच बलियो रहेको तथा सुरक्षा संरचनासँग नजिक सम्बन्ध रहेको विश्लेषण हुँदै आएको थियो ।
स्रोतहरूका अनुसार खामेनीको स्वास्थ्य कमजोर बन्दै गएपछि उत्तराधिकारबारे आन्तरिक तयारी सुरु गरिएको थियो । सन् २०२४ मै विशेषज्ञ सभाले सम्भावित उत्तराधिकारीबारे छलफल अघि बढाएको र गोप्य सहमति जुटाएको दाबी गरिएको छ । यद्यपि यसबारे औपचारिक घोषणा भने सार्वजनिक रूपमा गरिएको थिएन ।
इरानको संविधानअनुसार सर्वोच्च नेता चयन गर्ने अधिकार विशेषज्ञ सभासँग रहन्छ । त्यसैले आगामी दिनमा उक्त सभाको औपचारिक निर्णयले नै नयाँ नेतृत्वको टुंगो लगाउनेछ । तर खामेनीपछिको सत्तारोहणमा मुज्तबाको नाम अग्रपंक्तिमा उभिनुले इरानको राजनीति वंशगत प्रभावतर्फ मोडिन सक्ने संकेत गरेको विश्लेषकहरू बताउँछन् ।
अबको निर्णयले इरानको आन्तरिक नीति, क्षेत्रीय रणनीति र विश्व शक्तिसँगको सम्बन्धमा दीर्घकालीन प्रभाव पार्ने अपेक्षा गरिएको छ । सबैको नजर तेहरानतर्फ केन्द्रित भएको छ ।